چون دنيا به كسى روى آورد ، نيكى هاى ديگران را به او عاريت دهد ، و چون از او روى برگرداند خوبى هاى او را نيز بربايند.
مرکز جهانی اطلاع رسانی آل البیت
مشخصات خطبه ها
محور این خطبه چنانکه از نامیش پیداست، توصیف متقین یا پرهیزگاران است. امام(علیه السلام) در توضیح این امر، رفتار متقین در اجتماع، رفتار فردی آنها، نحوه عبادتشان، و نگاهشان به خویشتن را ترسیم می‌کند. در ذیل برخی از این صفات ذکر می‌شود. البته مرز دقیقی در تفکیک این صفات جهت بخش بندی متصور نیست و لذا برخی را می‌توان در ذیل عنوان دیگری نیز ذکر کرد؛ ولی نگارنده صرفاً برای به دست دادن یک دسته بندی، به صورت ذیل عنوان بندی نموده است.
شَبَح به معنای شخص و چیزی است که از دور دیده شود و مشخص نباشد و چون در این خطبه امام(ع) از آفرینش آسمان، زمین، فرشتگان و آدم(ع) تا آنجا که در اندازه دریافتِ شنونده بود، سخن فرمود به «اشباح» معروف شده است.
نمايه ي کوتاه ترين کلمات قصار نهج البلاغه 1، شماره ي کلمات قصار: 187 متن کلمات کوتاه حضرت علي عليه السلام: الرحيل و شيک: کوچ کردن (از دنيا) نزديک است!
در اواخر خلافت على عليه السلام (دوره خلافت: 35ـ40)، قبايل متعدد كوفه به شدت دچار تعصب هاى قبيلهاى و جنگهاى ناشى از آن شده بودند و حضرت اين خطبه را در نكوهش اين فرهنگ ناپسند جاهلى ايراد كردند
در اواخر خلافت حضرت اهل کوفه که قبیله‌های گوناگونی بودند، به فساد گرویده بودند. بسیار اتفاق می‌‏افتاد که شخصی از محله قبیله خود خارج شده و گذارش به قبیله دیگری می‌افتاد، در این جا گاهی از بعضی افراد اندک ناراحتی می‌‏دید
خطبه‌هاي‌ اميرالمؤ‌منين‌ علي(ع) ارزش‌ فراواني‌ بدهد، ولي‌ همراه‌ شدن‌ اين‌ امتيازها با يكديگر خطبه‌هاي‌ آن‌ حضرت‌ را تا به‌ سرحد اعجاز رسانده‌ است‌ و درباره‌اش‌ گفته‌ اند: "فوق‌ كلام‌ المخلوق‌ و دون‌ كلام‌ الخالق."
شناخت اسامي خطبه ها علاوه بر نشان دادن مهم ترين نكات برجسته خطبه از ديدگاه علما، نشان اهميت وافر خطبه براي علما و ادبا دارد و امكان ارجاع دادن و يافتن اسناد و مدارك خطبه هاي نهج البلاغه را بيشتر فراهم مي كند.